Nghiên
cứu này được IMV và Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội thí điểm triển khai từ năm
2007 theo đề nghị của UBND Thành phố Hà Nội. Với một số lượng lớn các dự án quy
mô về bất động sản đã và đang được triển khai, Khu phố Pháp tại Hà Nội đang trải
qua một giai đoạn chuyển đổi lớn. Một số biệt thự cổ thời Pháp đã bị phá huỷ. Các
toà nhà cao tầng mới được xây dựng trong khu vực này dành cho các chức năng văn
phòng, ngân hàng, dịch vụ thương mại cao cấp … đã không xem xét đến các công trình
di sản xung quanh cũng như không phù hợp với quy mô của Khu phố Pháp.
Phạm
vi nghiên cứu của đồ án bao gồm khu vực phía Nam quận Hoàn Kiếm và Trung tâm chính
trị Ba Đình. Công ty tư vấn quy hoạch - cảnh quan Interscène của Pháp đã tiến hành
nghiên cứu trên cơ sở các kết quả điều tra do nhóm cán bộ phụ trách quy hoạch của
IMV thực hiện trước đó. Ngoài ra còn phải kể đến đóng góp của nhóm chuyên gia của
Việt Nam
trong việc đảm bảo kiểm chứng các kết quả nghiên cứu về mặt chuyên môn và lịch sử.
Việc nghiên cứu được tiến hành theo ba giai đoạn:
1/ Thống kê các công
trình di sản thời Pháp
Các
kiến trúc sư và nhà quy hoạch Pháp đã tiến hành thống kê hệ thống các công trình
di sản thời Pháp (bao gồm các công trình công cộng và tư nhân) với hơn 400 công
trình được phân thành ba loại: di sản có giá trị đặc biệt, di sản có giá trị đáng
chú ý và di sản có giá trị trung bình. Các di sản của Việt Nam (phần lớn là các công trình tôn giáo) đã được
các nhà quy hoạch của Việt Nam
ghi vào danh mục di sản. Cần có các giải pháp bảo tồn các công trình di sản này
và tránh bị tổn hại do các công trình xây dựng xung quanh.
2/ Quy hoạch tổng thể và các nguyên tắc hạn
chế xây dựng
Căn
cứ trên kết quả thống kê di sản, các tính chất sử dụng kinh tế - xã hội khác nhau
của công trình, các không gian xanh và mạng lưới giao thông, đồ án đã xác định
rõ các phân khu mà trong đó các biện pháp bảo vệ cần được tuân thủ tuỳ theo mức
độ. Các khu vực cần được bảo vệ nghiêm ngặt nhất là khu Trung tâm chính trị Ba
Đình, Khu vực Nhà hát Lớn, Khu vực Nhà thờ Lớn và Khu vực xung quanh hồ Thiền
Quang. Đồ án cũng nghiên cứu mối liên hệ giữa các khu vực để tạo thuận lợi cho
người đi bộ. Ngoài ra, tuỳ theo tính chất các hoạt động trên mỗi tuyến phố, đồ án
cũng đề xuất nguyên tắc phân cấp chiều cao các công trình xây dựng mới và xác định
các khoảng lùi công trình trên tuyến phố.
Mục
tiêu là gìn giữ được không gian đô thị đặc trưng của khu vực này, đồng thời vẫn
giúp cho khu trung tâm thành phố phát triển đầy đủ mọi chức năng của một khu vực
trung tâm thương mại quốc tế của một thủ đô với 6 triệu dân. Một mô hình theo
không gian 3 chiều về các yếu tố di sản và chiều cao quy định đối với các công
trình xây dựng sẽ giúp mô phỏng cảnh quan đô thị được đề xuất về lâu dài.
3/ Đề xuất quy chế quản
lý xây dựng đặc thù cho khu phố Pháp
Nội
dung quy chế quản lý kèm theo bản đồ quy hoạch phải cho phép các cơ quan chuyên
môn của Thành phố, quận Hoàn Kiếm và quận Ba Đình dễ dàng triển khai các giải
pháp đã được đề xuất. Công việc phức tạp này hiện vẫn đang được tiến hành. Một
tổ công tác của Thành phố (gồm các thành viên các Sở Ban Ngành phụ trách các lĩnh
vực quy hoạch, xây dựng, môi trường, văn hoá ….) đã được thành lập dưới sự chỉ đạo
của đồng chí Phó Chủ tịch UBND Thành phố để tham gia vào công tác soạn thảo quy
chế quản lý để hoàn thiện trình Thành phố phê duyệt trong năm 2010.
Nhằm huy động sự quan tâm của người dân đối với
dự án, một số hoạt động thông tin về dự án dự kiến sẽ được tổ chức nhân kỷ niệm
đại lễ 1000 năm Thăng Long – Hà Nội như : cải tạo thí điểm một biệt thự thời Pháp
thuộc, triển lãm giới thiệu về nội dung đồ án, xuất bản một cuốn sách giới thiệu
về các biệt thự phong cách Pháp tại Hà Nội.